Zaimki dzierżawcze w angielskim - my czy mine?

Gdy ktoś pyta, co to są zaimki dzierżawcze, zwykle chce szybko zrozumieć różnicę między my i mine, your i yours albo their i theirs. Te formy pokazują, do kogo coś należy, ale w angielskim używa się ich w dwóch różnych konstrukcjach. Poniżej wyjaśniam tę zasadę na prostych zdaniach, tabeli i przykładach typowych błędów.

Co dokładnie oznaczają zaimki dzierżawcze w angielskim

Zaimki dzierżawcze informują, kto jest właścicielem danej rzeczy albo z kim coś jest związane. W zdaniu This is my notebook słowo my pokazuje, że notes należy do osoby mówiącej. W polskim powiemy „mój”, „moja” lub „moje”, natomiast angielskie my pozostaje zawsze takie samo.

W praktyce nauki angielskiego tym mianem często określa się dwie grupy form. Pierwsza występuje razem z rzeczownikiem, a druga może wystąpić samodzielnie. To rozróżnienie jest ważniejsze niż sama nazwa gramatyczna, ponieważ decyduje o tym, czy po danym słowie wolno postawić rzeczownik.

Porównajmy dwa zdania. This is our house oznacza „To jest nasz dom”, a This house is ours oznacza „Ten dom jest nasz”. Znaczenie pozostaje podobne, lecz our łączy się z house, natomiast ours zastępuje wyrażenie our house.

Dwie formy, których nie wolno mylić

Forma stojąca przed rzeczownikiem

Formy my, your, his, her, its, our i their pojawiają się bezpośrednio przed rzeczownikiem. W tradycyjnych polskich materiałach bywają nazywane przymiotnikami dzierżawczymi, a we współczesnych opisach gramatyki angielskiej często mówi się o określnikach dzierżawczych.

• my phone - mój telefon,
• your idea - twój pomysł,
• his sister - jego siostra,
• her bicycle - jej rower,
• its tail - jego ogon, gdy mowa o zwierzęciu,
• our teacher - nasz nauczyciel,
• their children - ich dzieci.

Po tych słowach może pojawić się przymiotnik, ale rzeczownik nadal musi być obecny. Powiemy my new jacket, czyli „moja nowa kurtka”, lecz nie samo my, jeśli chcemy powiedzieć „moja” w znaczeniu „moja rzecz”.

Forma zastępująca rzeczownik

Druga grupa to mine, yours, his, hers, ours i theirs. Używam jej wtedy, gdy nie chcę powtarzać rzeczownika, bo rozmówca wie już, o czym mowa.

Is this your pen? - „Czy to twój długopis?”

No, it is hers. - „Nie, jest jej”.

Zaimek hers zastępuje tutaj całe wyrażenie her pen. Dlatego zdanie It is hers pen jest błędne. Nie łączymy samodzielnego zaimka dzierżawczego z rzeczownikiem.

W tabeli widać też ciekawy wyjątek. His ma identyczną formę w obu funkcjach, ale o zastosowaniu decyduje miejsce w zdaniu. His car oznacza „jego samochód”, natomiast The car is his znaczy „Samochód jest jego”. Forma its jako samodzielny zaimek jest bardzo rzadka, dlatego w typowych ćwiczeniach się jej nie stosuje.

Jak rozpoznać właściwą formę w zdaniu

Najprostszy sposób polega na sprawdzeniu, co znajduje się zaraz po zaimku. Jeśli pojawia się rzeczownik, wybieramy pierwszą grupę, czyli my, your, his, her, its, our lub their. Jeśli rzeczownika nie ma, a forma oznacza „czyjś” lub „należący do kogoś”, potrzebujemy zwykle mine, yours, his, hers, ours albo theirs.

• This is my notebook. - Po my występuje rzeczownik notebook.
• This notebook is mine. - Mine zastępuje wyrażenie my notebook.
• They brought their tickets. - Their określa rzeczownik tickets.
• The tickets are theirs. - Theirs występuje samodzielnie.

Samodzielne formy często pojawiają się po czasowniku to be, na przykład is mine, are yours lub was theirs. Można ich również użyć po przyimku of w konstrukcji a friend of mine, która oznacza „mój przyjaciel” lub dokładniej „jeden z moich przyjaciół”.

Do pytania o przynależność służy słowo whose. Zdanie Whose keys are these? oznacza „Czyje są te klucze?”, a odpowiedź może brzmieć They are mine. Whose nie jest jednak kolejną formą z tabeli, tylko słowem pytającym o właściciela.

Przykłady z codziennego angielskiego

W rozmowie o przedmiotach najczęściej wystarczy krótka zamiana powtarzającego się rzeczownika na zaimek samodzielny. Dzięki temu zdanie brzmi naturalniej i nie powtarza tych samych słów.

Rozmowa o rzeczach

Is this your umbrella?
No, mine is black.

W drugim zdaniu mine oznacza „mój parasol”. Nie trzeba ponownie mówić my umbrella, ponieważ przedmiot został już wskazany.

Our table is near the window, but theirs is in the corner. To zdanie pokazuje, że zaimki mogą oznaczać nie tylko własność jednej osoby. Theirs odnosi się do stołu należącego do innych osób, mimo że sam rzeczownik został pominięty.

Relacje między osobami

She is a colleague of ours. oznacza „Ona jest naszą koleżanką”. Konstrukcja of ours brzmi szczególnie naturalnie, gdy mówimy o jednej osobie lub rzeczy należącej do większego zbioru.

He is a cousin of mine. nie musi znaczyć, że mam tylko jednego kuzyna. Sens jest bliższy zdaniu „On jest jednym z moich kuzynów”. To drobna różnica, ale pomaga lepiej rozumieć angielskie konstrukcje.

Przeczytaj również: There w angielskim - Opanuj "there is/are" bez błędów!

Dom, praca i nauka

Your answer is correct, but ours is more detailed. Tutaj yours nie opisuje rzeczownika, a ours zastępuje wyrażenie „nasza odpowiedź”. Tego typu zdania często pojawiają się w ćwiczeniach, ponieważ bardzo wyraźnie pokazują kontrast między obiema grupami.

Najczęstsze błędy i prosty sposób ich unikania

Największy problem nie polega na zapamiętaniu tabeli, lecz na automatycznym wybieraniu formy na podstawie polskiego tłumaczenia. W języku polskim „mój” może wystąpić w różnych konstrukcjach, a w angielskim trzeba dodatkowo sprawdzić, czy po słowie stoi rzeczownik.

• my i mine - my book, ale The book is mine,
• your i yours - your desk, ale The desk is yours,
• her i hers - her decision, ale The decision was hers,
• their i theirs - their house, ale The house is theirs.

Druga pułapka dotyczy apostrofów. Yours, hers, ours i theirs nie mają apostrofu. Zapis your’s lub their’s jest błędny. Apostrof w it’s oznacza skrót od it is albo it has, natomiast its wskazuje przynależność, jak w zdaniu The dog hurt its paw.

Trzeba też odróżnić your od you’re. Pierwsze słowo oznacza „twój” i łączy się z rzeczownikiem, a drugie jest skrótem od you are. Dlatego Your late jest niepoprawne, a You’re late znaczy „Spóźniasz się”.

Podczas nauki nie polecam zapamiętywania samych polskich odpowiedników. Znacznie skuteczniej powtarzać pary w krótkich zdaniach, na przykład my bag / The bag is mine. Taki kontrast od razu utrwala funkcję, a nie tylko brzmienie słowa.

Jak utrwalić zaimki bez mechanicznego wkuwania

Najlepsze ćwiczenie jest bardzo proste. Wybierz kilka przedmiotów w pokoju i buduj podwójne zdania, na przykład This is my cup. The cup is mine albo That is their sofa. The sofa is theirs. Powtarzanie tej samej informacji w dwóch konstrukcjach szybko pokazuje, kiedy potrzebna jest forma przed rzeczownikiem, a kiedy samodzielny zaimek.

Dobrym testem jest także zasłonięcie rzeczownika. Gdy powiesz This is your notebook, możesz zapytać Is this notebook yours?. Jeśli potrafisz bez wahania przejść z your do yours, rozumiesz już najważniejszą zasadę.

Nie trzeba uczyć się osobnej odmiany przez rodzaj i liczbę. Angielskie formy pozostają takie same przy rzeczownikach żeńskich, męskich, pojedynczych i mnogich. Wystarczy pilnować dwóch rzeczy: miejsca zaimka w zdaniu oraz tego, czy po nim występuje rzeczownik.

Jeżeli zapamiętasz pary my-mine, your-yours, her-hers, our-ours i their-theirs, większość codziennych zdań przestanie sprawiać trudność. Właśnie ta praktyczna zamiana, a nie długa definicja, robi największą różnicę w swobodnym używaniu zaimków dzierżawczych.